शैक्षणिक

कोल्हापूरच्या जावयाचा अंतराळात सन्मान! इस्रो शास्त्रज्ञाच्या नावावर लघुग्रह

By Shivani - 8/8/2026 4:13:26 PM
Share This News:

कोल्हापूरच्या जावयाचा अंतराळात सन्मान! इस्रो शास्त्रज्ञाच्या नावावर लघुग्रह; ‘Sriramsaran’ नावाने नवी ओळख

कोल्हापूर :

कोल्हापूरच्या शिरपेचात आणखी एक मानाचा तुरा खोवला गेला आहे. इस्रोचे शास्त्रज्ञ डॉ. श्रीराम सरण भिरावरसू यांच्या वैज्ञानिक योगदानाचा गौरव करत त्यांच्या नावावर अंतराळातील एका लघुग्रहाचे नामकरण करण्यात आले आहे. (20734) Sriramsaran असे या लघुग्रहाचे अधिकृत नाव ठेवण्यात आले आहे. विशेष म्हणजे, डॉ. श्रीराम सरण भिरावरसू हे कोल्हापूरचे जावई आहेत.

इस्रोच्या शास्त्रज्ञाच्या नावावर लघुग्रह
डॉ. श्रीराम सरण भिरावरसू हे इस्रोच्या Space Applications Centre (SAC), अहमदाबाद येथे कार्यरत आहेत. ग्रह-विज्ञान आणि Planetary Radar Astronomy या क्षेत्रात त्यांनी महत्त्वपूर्ण संशोधन केले आहे. त्यांच्या वैज्ञानिक योगदानाची दखल घेत अंतराळातील लघुग्रहाला त्यांच्या नावाने ओळख देण्यात आली आहे.

चंद्रयान-2 मोहिमेतही महत्त्वाचे योगदान
डॉ. भिरावरसू यांचा चंद्रयान-2 मोहिमेतील DFSAR (Dual-Frequency Synthetic Aperture Radar) संबंधित संशोधनातही सहभाग होता. या अत्याधुनिक रडार तंत्रज्ञानाच्या माध्यमातून चंद्राच्या पृष्ठभागाचा, विशेषतः चंद्राच्या ध्रुवीय प्रदेशांचा, सखोल अभ्यास करण्यात आला. चंद्राच्या पृष्ठभागाची रचना, तेथील भूगर्भीय वैशिष्ट्ये आणि विविध भागांचा अभ्यास करण्यासाठी या संशोधनाचा मोठा उपयोग झाला.

Near-Earth Asteroids च्या अभ्यासातही योगदान
चंद्रावरील संशोधनासोबतच डॉ. भिरावरसू यांनी Near-Earth Asteroids (NEAs) म्हणजेच पृथ्वीच्या जवळून जाणाऱ्या लघुग्रहांच्या रडार अभ्यासातही योगदान दिले आहे. अमेरिकेतील प्रसिद्ध Arecibo Observatory येथेही त्यांनी संशोधन केले आहे. त्यामुळे ग्रह-विज्ञान, चंद्र संशोधन आणि लघुग्रहांच्या रडार निरीक्षणाच्या क्षेत्रात त्यांचे काम महत्त्वपूर्ण मानले जाते.

‘Sriramsaran’ नाव आता अंतराळात कायमचे
वैज्ञानिक क्षेत्रातील या उल्लेखनीय योगदानाची दखल घेत (20734) Sriramsaran या लघुग्रहाला डॉ. श्रीराम सरण भिरावरसू यांचे नाव देण्यात आले आहे. त्यामुळे त्यांचे नाव आता अंतराळातील एका लघुग्रहाशी कायमचे जोडले गेले आहे.

कोल्हापूरचे जावई असलेल्या या इस्रो शास्त्रज्ञाचा अंतराळातील हा सन्मान केवळ त्यांच्या वैज्ञानिक कारकिर्दीसाठीच नव्हे, तर कोल्हापूरसाठीही अभिमानाची बाब ठरली आहे. चंद्रापासून लघुग्रहांपर्यंत संशोधन करणाऱ्या डॉ. श्रीराम सरण भिरावरसू यांचे नाव आता अंतराळाच्या इतिहासातही नोंदले गेले आहे.